Deepwater Horizon

Deepwater Horizon - Largest oil spill in the Marine environment 

Figure 1: Fire response to Deepwater Horizon oil rig
Source: cdn.britannica.com

    Deepwater Horizon oil spill was occurred in Deepwater Horizon oil rig which is located in Gulf of Mexico on 20th April, 2010. The oil rig was established on the oil well located in the sea bed 1522 meters below the sea surface. The concrete that was applied to seal the oil well had fractured due to the inability to withstand the pressure from the natural gases of the oil well. After the fracture of the concrete the natural gas was released and travelled to the oil rig and ignited. The accident was accounted for killing 11 workers and injuring 17.
       Oil began to flow out of the oil well without any barrier and the amount released was estimated to 4 million barrels of oil throughout 87 days. Finally after several efforts and manures ( 'top kill' , 'static kill' and 'bottom kill') the oil leakage was capped on 15th July 2010 and sealed by pumping cement on 17th September 2010. 

Figure 2: Map of the oil spill effects
Source: cdn.britannica.com

    Several cleanup efforts were taken though the impact was severe to the environment. The escaped oil slick was spreading throughout the area of 57500 square miles. About 1.8 million dispersant chemicals were added to emulsify the oil and help bacterial degradation. 

Figure 3: Controlled burning of leaked oil
Source: cdn.britannica.com

    Booms were deployed and contained the oil spreading and the oil was siphoned out or did controlled burning.
The effects of Deepwater horizon oil spill was immense to the marine ecosystems. 

Figure 4: Affected beach from the oil spill
Source: cdn.britannica.com

    The coastal ecosystems and thousands of marine organisms such as sea birds (Brown Pelicans), sea turtles, mammals (Whales, dolphins), cetaceans, invertebrates was covered with oil and many died.

Figure 4: Brown Pelicans covered with oil
Source: cdn.britannica.com

     Many marine organisms lost their habitats. Furthermore the contaminants from oil spill has made the marine organisms vulnerable for many diseases. Polycyclic Aromatic Hydrocarbons (PAHs) had caused heart defects in commercially valuable species such as Tuna. Populations of the marine organisms of the affected areas had rapidly decreased and caused an imbalanced ecosystem. It is estimated that 1770 km of shoreline was polluted. Tourism was affected by the polluted beaches and the fisheries was affected by the containment of oil in fishing grounds. These impacts left many unemployed people causing negative impacts on economy as well.

Written by : Isuru Umesha

References:

https://www.britannica.com/event/Deepwater-Horizon-oil-spill

https://www.epa.gov/enforcement/deepwater-horizon-bp-gulf-mexico-oil-spill

Read More

More Parrot Fishes – More clean Reefs

 

Parrot fish is a colorful species that belongs to Family Scaridae and about 80 fish species are identified. Most of parrot fishes are herbivorous and mainly feed on epilithic algae while some of them survive on sessile and benthic invertebrates, zooplanktons, bacteria and detritus.

Parrot fishes can be found in relatively shallow tropical ocean. The largest richness is known to be coral reefs, rocky coasts, and seagrass beds. Those fishes grow up to 1.2 meter and maximum size can be vary with the species.

Their dentition is the reason to introduce them as parrot fish. Numerous teeth have been arranged in a tightly packed mosaic structure on the external surface of their jaw bones and it is similar to the beak of a parrot.

Local name for them is “Giraw”. Even though Sri Lankans are not very interested in these fish, some countries widely consume this fish. Parrot fishes also serve as a significant tourist attraction to Sri Lanka.

When talking about the service that parrot fishes provide, we can observe that they eat algae and dead corals, normally 90% of their day spend for nibbling. In addition to that, each parrot fish can create 700 pounds of sand each year in their lifetime! This fish plays a significant role in Bio-erosion and also critical role in maintaining reef health. However, unfortunately by now their numbers are so depleted and algae level are increasing due to overfishing.

It has been named as environmental friendly and endangered fish in order to reduce fishing and other anthropogenic activities related to fishing. Some countries have prepared restrictions to ban parrot fish fishing. If the ban is a positive step to overcome from this, the local communities need support and encouragement to sustainable fishing practices and alternative to parrot fish. Our responsibility is to inform responsible authorities and take actions to protect this valuable fish. Let’s contribute to have clean reefs by more parrot fishes.

Written by: Udani Jayasingha

 

References: www.britannica.com

                     www.news.lk

                     en.m.Wikipedia.org 

Read More

The most dangerous parasite in the world

Cymothoa exigua or the tongue eating louse may be most dangerous parasite in the world that scientist has ever discovered. It is a parasitic isopod of the family Cymothoidae. These parasites are most often found inhabiting the mouths of their fish hosts, effectively replacing the fishes’ tongues, which is how these parasites got their nickname ‘tongue eating louse’. This parasite enters fish through their gills. The female parasite attaches to the tongue and the male parasite attaches on the gill arches beneath and behind the female. The parasite severs the blood vessels in the fish’s tongue, causing the tongue to fall off. Males are approximately 7.5-15mm long and females are 8-29 mm long. These parasites were first found, inside the tongue of fishes that caught in a fishing net by a Brazilian fisherman. Each of those fishes had not tongue.

Cymothoa exigua enters any kind of fish though their gills, then spreads its claws and settles in the host’s tongue and it causing the tongue to atrophy from of blood. Then parasite replaces the fish’s tongue by attaching its own body to the muscles of the tongue stub. The now tongue-less fish starts using its new mouth isopod as a replacement tongue, while the parasitic “tongue” continues to feed on its host’s blood and mucus. You believe it or not, the fish can survive and get by just fine with a parasite as a tongue. But this poor host fish cannot open their mouth and let the louse walk or swim in, so you might be might be wondering how these parasites get to their ultimate oral destination. They enter through the gills! Often, multiple tongue eating lice enter the same host, but only of them will have the privilege of replacing its tongue. So how do they decide? Only the female parasites do it. Replacing tongues just isn’t weird enough in the parasite world; but C. exigua are also protoandric hermaphrodites, meaning each individual is born male and can become female later in life. If no female is already present, all C. exigua individuals that enter through the gills are male then transforms into the female. The female then makes its way to the fish’s mouth where it uses its front claws to attach to the fish’s tongue and the remaining unattached males may stay and live in the fish’s gills chambers. When a host fish dies, C. exigua will detach itself from the tongue stub after some time, leave the fish’s mouth cavity and can then be seen clinging to its head or body externally.

It is currently believed that C. exigua are not harmful to humans, except that they will bite if separated from their host and handled. However, they can be a nuisance to humans because they parasitize commercial fish around the world. A lawsuit against a supermarket in Puerto Rico emerged after someone claimed they were poisoned from an isopod inside a cooked fish, but since these isopods are not toxic to humans, the lawsuit was unsuccessful.

Some people even consider isopods to be quite tasty snacks! As with many examples of nightmare-fueling biology, pop culture has taken the concept of C. exigua and run with it: the idea of a “mutant” C. exigua was the premise of the 2012 horror movie The Bay. Fortunately for our peace of mind, this cinematic work of science fiction remains purely fiction. Lots of fish, however, are not so lucky.

Written by : S.A.P.M.Bandara

References:

https://www.google.com/amp/s/theethogram.com/2020/04/14/creature-feature-tongue-eating-louse/amp/?espv=1

https://en.m.wikipedia.org/wiki/Cymothoa_exigua

Read More

"Right whale” තල්මසුන් විශේෂය පිළිබදව ඔබ අසා තිබේ ද?

Right whale

මෙම තල්මසුන් විශේෂය මෙලෙස හැඳින්වීමට හේතු වූයේ අතීතයේ මිනිසුන් මොවුන් දඩයම් කිරීම සඳහා සුදුසුම තල්මසුන් විශේෂය ලෙස සැලකීමයි. එයට හේතු වූ කරුණු කීපයකි;

• මෙම විශේෂය වෙරළට ආසන්නයේ දැකගත හැකිවීම
• අඩු පිහිනුම් වේගයක් තිබීම
• මියගිය පසු ඔවුන්ගේ පාවෙන සිරුරු පැහැදිලිව දැකිය හැකි වීම
• ඔවුන්ගේ සිරුරු තුලින් ලබාගත හැකි තෙල් ප්‍රමාණය අධික වීම

මෙවැනි හේතූන් නිසා මෙම තල්මසුන් විශේෂය වද වීමේ අවදානම් කලාපයට ඇතුලු වන තුරුම මිනිසුන් විසින් දඩයම් කරනු ලැබුවා.

                            

මෙම තල්මසුන් වර්ගීකරණය කරන්නේ කෙසේද?

තල්මසුන් යනු සාගරය තමන්ගේ නවාතැන ලෙස භාවිතා කරනා ක්ෂීරපායී සත්ව විශේෂයකි. ඔවුන් පොදුවේ Cetaceans ලෙස හඳුන්වනු ලබනවා. 

මෙම Cetaceans නැවත දත් ඇති නැති බව අනුව ආකාර දෙකකි. Right තල්මසුන් විශේෂයේ දත් පිහිටා නැති අතර ඔවුන් පෙරා බුදින්නන් (filter feeders) ලෙස හඳුනාගෙන ඇත.

මෙම තල්මසුන් විශේෂ කොපමණ ප්‍රමාණයක් දක්නට ලැබෙනවාද?

Right whale විශේෂ 3 ක් ලෝකය වටා මුහුදු කලාප තුල දක්නට ලැබෙනවා.

1. Southern Right Whales (Eubalaena australis)
2. North Atlantic Right Whales (Eubalaena glacialis)
3. North Pacific Right Whales (Eubalaena japonica)

මෙම තල්මසුන් විශේෂ තුල බාහිරව වෙන්කර හදුනාගත හැකි, කැපී පෙනෙන ලක්ෂණ නොමැති වුවත් ඔවුන් තුල ජානමය සහ සංරක්ෂණ මට්ටම් වල වෙනස්කම් පවතී.

මේ අතරින් Southern right whale විශේෂය හදුනාගැනීමේ ලක්ෂණ කිහිපයක් ඇත. 

එනම්, ඔවුන්ට තරමක් මහතින් යුතු කලු පැහැති සිරුරක් හිමිය. ඔවුන්ට පෘෂ්ඨිය වරල් පිහිටා නොමැති අතර V හැඩැති හොටයක් පිහිටා ඇත. ඔවුන්ගේ වලිගය පළල් ලෙස පිහිටා ඇති අතර සුමට දාරයකින් සමන්විතය. එමෙන්ම අසමාන හැඩැති සුදු පැහැති පුල්ලි වැනි සලකුණු ඔවුන්ගේ උදරයේ හා පපු ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇත.

මෙම සියලුම තල්මසුන් විශේෂයන්හි සමෙහි callosities ලෙස හදුන්වන කැලල් ආකාරයක් පිහිටා ඇත. බොහෝ විද්‍යාඥයින් මෙම කැලල් වල පිහිටීම සහ ස්වරූපය ඔවුන් හඳුනාගැනීම සදහා යොදා ගනු ලබයි.

මෙතරම් විශාල සිරුරු හිමි තල්මසුන්ගේ ආහාර කොපමණ කුඩා ද?

මෙම තල්මසුන් බහුල වශයෙන් ආහාරයට ගන්නේ සත්ව ප්ලවාංගය (copepoda & krill). ඔවුන් ඔවුන්ගේ විශාල මුඛය අර්ධ ලෙස විවර කරගනිමින් ඉතා විශාල ප්ලවාංග පොකුරු හරහා මතුපිට ජල මට්ටම් වල පිහිනනු ලබනවා. එවිට මෙම ප්ලවාංග ඔවුන්ගේ දත් නොමැති හකු හරහා (baleen plates) ඔවුන්ගේ මුඛය තුලට ගමන් කරනු ලබනවා. එලෙසම මෙම තල්මසුන් සාගර පතුල ද තමන්ගේ ආහාර සපයා ගැනීමට භාවිතා කරනු ලබනවා.

මෙම තල්මසුන් විශේෂ දක්නට ලැබෙන්නේ ලෝකයේ කවර රටවල් වලට අයත් සාගර කලාපවල ද?

• Southern Right Whale - ඇන්ටාට්කාව, ආජන්ටිනාව, ඕස්ට්‍රේලියාව, බ්‍රසීලය, ප්‍රoශය, මැඩගස්කරය, නවසීලන්තය, දකුණු අප්‍රිකාව
• North Atlantic Right Whale- බර්මියුඩාව, කැනඩාව, ග්‍රීන්ලන්තය, අයිස්ලන්තය, අයර්ලන්තය, නෝර්වේ, එoගලන්තය
• North Pacific Right Whale- ජපානය, රුසියාව

මෙම සියලුම තල්මසුන් විශේෂවල කුඩා පැටවුන්ගේ වාසස්ථාන පිහිටා ඇත්තේ මහද්වීපක තටාකයේ වෙරළ ආසන්නයේ ඇති නොගැඹුරු ජලයේය.

ඔවුන්ගේ සංක්‍රමණික රටා

සාමාන්‍යයෙන් මොවුන් ඔවුන්ගේ  ග්‍රීෂ්ම ඍතුවේ ආහාර ලබාගන්නා භූමි ප්‍රදේශ හා සීත ඍතුවේදී පැටවුන් බෝ කරනා භූමි ප්‍රදේශ අතර ඍතුමය සංක්‍රමණික රටා පෙන්වනු ලබයි. උදාහරණයක් වශයෙන් southern right whale විශේෂයේ ග්‍රීෂ්ම ඍතුවේ අාහාර ලබාගන්නා වාසස්ථාන වනුයේ ඇන්ටාටිකාව වටා පිහිටා ඇති උප ධ්‍රැවීය සාගර කලාපය වන අතර ඔවුන්ගේ සීත ඍතුවේ වාසස්ථාන වනුයේ දකුණු ඇමෙරිකාවේ දකුණු වෙරළ තීරය වටා ඇති සාගර කලාපයයි.

මොවුන්ගේ පැවත්මට ඇති ප්‍රධාන තර්ජනය?

මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් අද වන විට මොවුන්ගේ පැවැත්මට ප්‍රධාන තර්ජනයක් වී ඇත. මේ අතරින් ප්‍රධානම හේතු වන්නේ

• මාලු දැල් හා අනෙකුත් ධීවර ආම්පන්න වල මොවුන්ගේ සිරිරු පැටලීම
• නෞකාවල ගැටීම
• මිනිස් ක්‍රියාකාරකම් නිසා සිදුවන කාලගුණික වෙනස්වීම්
• විවිධ කටයුතු සදහා සාගරයේ ක්‍රියාත්මක වන යන්ත්‍ර වලින් පිටවන අධික ශබ්ද වලින් සිදුවන ශබ්ද දූෂණය

මෙවැනි හේතුන් නිසා ඔවුන්ගේ වාසස්ථාන විනාශ වීම, ආහාර හිඟ වීම, ධීවර ආම්පන්න නිසා ඔවුන්ගේ ශරීරයට හානි සිදුවීම (මෙවැනි ආසාදන මරණයට පවා හේතු වේ), අධික ශබ්ද දූශණය නිසා ඔවුන්ගේ හැසිරීම් රටා වෙනස් වීම හා සන්නිවේදනයට බාධා වීම වැනි අහිතකර ප්‍රතිඵල ඇතිවිය හැක.

මොවුන් සංරක්ෂණයට ගෙන ඇති ක්‍රියාමාර්ග?

මූලික වශයෙන් මොවුන්ට ඇති තර්ජන හඳුනාගැනීමට පහත පියවර ගෙන ඇත. එනම්,

• ඔවුන්ගේ සංක්‍රමණික මාර්ග හරහා වැටී ඇති නාවික ගමනාගමන මාර්ග හඳුනාගැනීම හා වාර්තා කිරීම
• ගුවන් සමීක්ෂණ මඟින් මොවුන්ගේ වාසස්ථාන වල දත්ත ලබාගැනීම
• මෙම තල්මසුන් විශේෂය පිලිබඳව මිනිසුන් දැනුවත් කිරීම
• ඔවුන්ගේ වාසස්ථාන ඇති සාගර කලාප වල ගමන් ගන්නා නෞකාවල වේගය පාලනය කිරීම
• ඔවුන් ජීවත් වන ප්‍රදේශ වල සිදු කරන ධීවර කටයුතු සීමා කිරීම, එම ප්‍රදේශ වල ජලයේ ස්ථාපිත කර ඇති මාලු දැල් සීමා කිරීම
• එම ප්‍රදේශ වල හානිය අවම ධීවර ආම්පන්න භාවිතා කිරීම වැනි පියවරයන් ය.

මෙම තල්මසුන්ගේ සාගර කලාප වල ව්‍යාප්තිය හඳුනාගැනීමට විවිධ ක්‍රම භාවිතා කරයි. ඒ  අතරින්; ඔවුන්ගේ ඡායාරූප සංසන්දනය කිරීම, ඔවුන් ජලය තුලින් ඉහළට මතුවන අවස්ථා ගණනය කිරීම (sightings data) (එම අවස්ථාවේ දිනය, වේලාව,ස්ථානය , ආදිය සටහන් කර ගැනීම)

යන ක්‍රම අද වන විට වඩා ප්‍රචලිත වී ඇත.

ඡායාරූප සංසන්දනය මඟින් මොවුන්ගේ ව්‍යාප්තිය, චලන රටා, ජනගහනයේ වෙනස්කම් යනාදිය හදුනාගැනීමට හැකිය. මෙම ක්‍රමයේදී ඔවුන්ගේ සිරුරේ පිහිටා ඇති 'Callosity' රටා ප්‍රධාන වශයෙන් භාවිතා කරනු ලබයි.

මෙහිදී කලින් හඳුනාගත් විශේෂ නැවත ගණනය වැලැකීම සඳහා මොවුන්ගේ දත්ත ගොනු ගබඩා කර තබාගනු ලබයි.

වර්තමානය වන විට මෙම තල්මසුන් විශේෂය පිළිබදව ලෝකයේ බොහෝ රටවල් අවදානය යොමු කර ඇති අතර ඔවුන් තවත් ලෝකයෙන් වඳ වී ගිය සත්ව විශේෂයක් නොවෙන්නට අප වගබලා ගත යුතුය.

රචනය: ශෂිනි විජේකෝන්

මූලාශ්‍ර: 

https://www.nationalgeographic.com/animals/mammals/group/right-whales/

https://www.fisheries.noaa.gov/species/north-atlantic-right-whale

https://oceanservice.noaa.gov/facts/rtwhale.html

https://www.worldwildlife.org/species/north-atlantic-right-whale

https://uk.whales.org/whales-dolphins/how-we-help/saving-the-endangered-north-atlantic-right-whale/

Read More

Colombo Port City - Part 2 "කොළඹ වරාය නගරය"

Colombo Port City -  දෙවන කොටස

ඉදිකිරීම සැලසුම්, පාරිසරික බලපෑම් සහ විසඳුම්

මෙම ව්‍යාපෘතියේ මූලික වශයෙන් සලකාබලනු ලබන කරුණක් වන්නේ සාගර කලාපය ගොඩ කිරීමේ දී එම ගොඩ කිරීම සඳහා භාවිතා කරනු ලබන වැලි ලබා ගැනීම යි. මේ සඳහා ගංගා හෝ වෙනත් නිෂ්පාදන මඟින් උපදවා ගනු ලබන වැලි භාවිතා කර ගත නොහැක. ඒ සඳහා වෙරළබඩ මුහුදු වැලි භාවිතා කිරීම සිදු කරයි. මෙම ගොඩකිරීමේ කටයුතු සඳහා වැලි කියුබික් මීටර් මිලියන 65 ක ප්‍රමාණයක් අවශ්‍ය වන අතර එම වැලි වත්තල - දඹගමවත්ත හා මීගමුවේ බාසියාවත්ත අතර වෙරළබඩ තීරයට ඔබ්බෙන් ලබා ගනු ලබයි.

වැලි කැනීම සඳහා තෝරාගෙන ඇති ප්‍රදේශවල මුහුදු පත්ලේ විශාල වැලි ස්තරයක් පවතින අතර එහි මුහුදු තෘණ බිම් හෝ මත්ස්‍ය ආකර්ෂණය කරගන්නා කොරල් පර හෝ පිහිටා නොමැත.

ඉහත සඳහන් ප්‍රදේශ දෙක අතර වර්ග කිලෝමීටර් 100ක පමණ භූමි ප්‍රමාණයක් ආවරණය වන පරිදි වැලි කැණීම් කටයුතු සිදු කරනු ලබයි. එහි ඇස්තමේන්තු ගත පරිදි කියුබික් මීටර් මිලියන 112 වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් පවතින අතර එය වරාය නගරය සදහා අවශ්‍යතාවය මෙන් දෙගුණයකි.

මෙහි වැලි කැණීම් කටයුතු සඳහා නාරා ආයතනය විසින් මාර්ගෝපදේශන මාලාවක් ලබා දී ඇති අතර එහිදී මූලික වශයෙන් අවධානය යොමු කොට ඇත්තේ සාගර කලාපයට සහ ධීවර කටයුතු වලට සිදුවන බලපෑම අවම කිරීම යි. 

ඒ අනුව මෙහිදී වැලි කැණීමේ කටයුතු සිදුකරනු ලබන්නේ වෙරළ තීරයට කිලෝමීටර් 3 ක් ඔබ්බෙන් සහ මීටර් 15 කට වැඩි ජල ගැඹුරක් සහිත ප්‍රදේශවලින් පමණි.

මෙම සාගර කලාපයේ පතුල නිරීක්ෂක මගින් සිදු කරනු ලැබූ දෘශ්‍ය සමීක්ෂණයකින් පැහැදිලිව ඇත්තේ එහි මුහුදු තණකොළ හෝ කොරල් පර හෝ නොමැති බවත් මෙනිසා මත්ස්‍යය අභිජන ය සඳහා හිතකර පරිසරයක් නොපවතින බවත් ය.

තවද නිර්දේශිත ක්‍රමවේදයට අනුව වැලි ලබා ගැනීම සඳහා Trailing Suction Hopper Dredger 4 ක් යොදා ගෙන වැලි කැණීමට අවසර ලබා දී ඇති අතර එමගින් ලබාගන්නා වැලි අදාළ ප්‍රදේශවලට ගෙනැවිත් පතුල විවෘත කිරීම හා පොම්ප කිරීම මගින් නිදහස් කරයි. එසේ නිදහස් කරනු ලබන වැලි, තලන උපකරණ ආධාරයෙන් සම්පිණ්ඩණය කෙරේ. මෙහිදී විශාල කම්පනයක් ඇති වන බවත්, ගණනය කිරීම් වලට අනුව එමගින් ප්‍රධාන භූමියට බලපෑමක් නොමැති බවත් සඳහන් වේ..

එය එසේ නමුත් ධීවරයන් සඳහා මත්ස්‍යයන් ඇල්ලීමේ කටයුතුවල දී ඔවුනට මෙම වැලි කැණීමේ ප්‍රදේශ වලට ළඟා විය නොහැකි අතර එමගින් ඔවුන් ගේ මත්ස්‍ය අස්වැන්නට බලපෑමක් සිදු ව ඇත.

කොළඹ දකුණ වරාය ව්‍යාපෘතියෙදී 5 km දිගැති දියකඩනයක් වෙරලට 2 km දුරින් ඉදි කර තිබූ අතර එමගින් කොළඹට උතුරින් ප්‍රදේශය ඛාදනය විය හැකි යැයි ගණනය කර තිබූ නමුත් පසුගිය වසර කීපය තුළදී එසේ කිසිදු බලපෑමක් සිදු වී නොමැති බව සඳහන් වේ. දියකඩනය නිසා සාගර තරංග උතුරු දෙසට විහිදෙන අතර එමගින් එම තරංග බලපෑමේ අඩුවක් පවතී යයි පැවසේ.

එසේම CPC ව්‍යාපෘති යටතේද එම නගර ආරක්ෂාව සඳහා තවත් දියකඩනයක් ඉදිකොට ඇත. මීටර් 3245 දිගැති මෙම දියකඩනය නගරය වටා ඉදි කොට ඇති අතර එය උසින් මීටර් 25ක් පමණ වේ. මේ ඉදිකිරීම සඳහා කළුගල් කියුබ් මිලියන 345 යොදාගෙන ඇති අතර මෙය මෙරට පිහිටි පිළිගත් ගල් කොරි 11 කින්, එනම් රටේ සමස්ත කඵ ගල් නිෂ්පාදනයෙන්  7% පමණ මේ සඳහා යොදාගෙන ඇත.

මෙම ව්‍යාපෘතියෙහි තවත් එක් ගැටලුවක් වන්නේ මළ අපද්‍රව්‍ය යි. ඒ සඳහා මෙම ව්‍යාපෘතියෙහි මළ අපවහන පද්ධතියක් ක්‍රියාත්මක වන අතර එහිදී සියලුම මළ අපද්‍රව්‍ය එක්රැස්කොට පිරිපහදු කර ජලය ලෙස ගෙන ඒවා ඉවත් කිරීමට සැලසුම්කර ඇත.

එසේම අපජල පිරිපහදු ඒකක, පානීය ජල පිරිපහදු ඒකක වැනි ජල පිරිපහදු කිරීමේ ඒකක ද ඉදිකිරීමට සැලසුම්කර ඇත. තවද භූගත නල මාර්ග ඔස්සේ ගොඩනැගිලිවල මුලුතැන්ගේ දහන කටයුතු සඳහා අවශ්‍යකරන ඉන්ධන ලෙස ගෑස් ලබාදීමට ද කටයුතු කරනු ඇත.

තවද මෙහි අනාගත සැලසුම් ලෙස බේරෙ වැවෙහි පිටවානේ 50m ක් පමණ කොටසක් ඉතුරු වන පරිදි  එහි බැම්ම ඉදි කරවනු ලබන අතර එවිට එම ප්‍රදේශයට පැමිණෙන වැලි සියල්ල ගාලු මුවදොර කෙළවරෙහි රැඳවිය හැකි යැයි පැවසේ. එමගින් නොගැඹුරු සාගර කලාපයක් එහි නිර්මාණය කළ හැකි බවත් එය වෙරළ තීරයක් ලෙස විනෝදාස්වාදය සඳහා යොදා ගත හැකි යැයි ද පැවසේ.

එසේම මෙම නව නගරයට පිවිසීමේ මංමාවත් සංවර්ධනය කරනු ලබන අතර එහිදී කොළඹ කටුනායක අධිවේගී මාර්ගය වරාය චෛත්‍යය පාර හරහා වරාය නගරයට සම්බන්ධ වන පරිදි ඉදි කරනු ලබන අතර තවත් අධිවේගී මාර්ගයක් වරාය ප්‍රදීපාගාරයේ සිට උමං මාර්ග ඔස්සේ සාගර කලාපයෙන් කොල්ලුපිටිය දක්වා පිවිසිය හැකි වන පරිදි ඉදිකිරීමට සැලසුම් කර ඇත.

මෙලෙස ඉදිවන කොළඹ වරාය නගරයේ සෑම විටම පාරිසරික බලපෑමක් සහ එහි ඉදිකිරීම් ප්‍රමිතිය අධ්‍යයනය කිරීමට තෙවන පාර්ශවයක් සිටින අතර එමඟින් ව්‍යාපෘතියේ ඵලදායී බව ඉහළ නංවා ඇත. 

මෙලෙස ඉදිවෙන වරාය නගරය ඇත්තෙන් ම අනාගතයේ දී තවත් එක් සාගර කලාපයේ නුදුරින් පිහිටි නගරයක්ම පමණක් වන බව පැහැදිලිය.

 

 

 

රචනය : සංජය තිලකරත්න

 

මූලාශ්‍ර :

https://blog.realinstitutoelcano.org/en/is-sri-lanka-caught-in-chinas-debt-trap-a-view-from-the-ground/

https://www.dailypost.lk/green-zone-coming-to-life-in-port-city/

https://www.portcitycolombo.lk/land-plots/

https://confluence.qps.nl/qinsy/latest/en/trailing-suction-hopper-dredger-tshd-object-definitions-54878709.html

Read More